Αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης στην Ευρώπη: Προοδευτικές ιδέες για προσιτές και βιώσιμες πολιτικές στέγασης

Eteron
Ινστιτούτο για την Έρευνα και την Κοινωνική Αλλαγή

FEPS

Το ETERON – Ινστιτούτο για την Έρευνα και την Κοινωνική Αλλαγή, σε συνεργασία με το Foundation for European Progressive Studies (FEPS), το φινλανδικό ίδρυμα Kalevi Sorsa και το ινστιτούτο Progres από τη Βόρεια Μακεδονία, παρουσιάζουν τη νέα έκθεση πολιτικής με τίτλο «Αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης στην Ευρώπη: Προοδευτικές ιδέες για προσιτές και βιώσιμες πολιτικές στέγασης».

Η στέγαση στην Ευρώπη εξελίσσεται σε δομική και συστημική κρίση, με το 8,8% των νοικοκυριών στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) να δαπανά πλέον πάνω από το 40% του εισοδήματός του για στέγαση. Η νέα έκθεση αναλύει τις αιτίες του προβλήματος -όπως η χρηματιστικοποίηση της ακίνητης περιουσίας και η τουριστικοποίηση- και προτείνει έναν οδικό χάρτη για τη δημιουργία κοινωνικά δίκαιων στεγαστικών συστημάτων.

Βασικά σημεία για την Ελλάδα

Υπερβολική επιβάρυνση: Η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό επιβάρυνσης κόστους στέγασης στην ΕΕ (28,9%), ενώ για τα φτωχά νοικοκυριά το ποσοστό αυτό εκτοξεύεται στο 88,6%.

Απουσία Κοινωνικής Κατοικίας: Η χώρα μας παραμένει το μοναδικό κράτος-μέλος της ΕΕ με 0% απόθεμα κοινωνικής κατοικίας.

Ενεργειακή Φτώχεια: Το 19,2% του πληθυσμού αδυνατεί να θερμάνει επαρκώς την κατοικία του, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (10,6%).

Βραχυχρόνιες Μισθώσεις: Η ραγδαία αύξηση των καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης (246.000 τον Ιούνιο του 2025) και το πρόγραμμα Golden Visa αποτελούν τους κύριους μοχλούς αύξησης των τιμών.

Προτάσεις Πολιτικής

Η έκθεση  καλεί την ΕΕ και τις εθνικές κυβερνήσεις να δράσουν σε τρεις κρίσιμους άξονες:

(1) Επέκταση της Δημόσιας Στέγασης: Κοινωνικοποίηση του υπάρχοντος αποθέματος και δημιουργία νέων δημόσιων και συνεταιριστικών κατοικιών.

(2) Ρύθμιση της Αγοράς: Επιβολή ελέγχων στα ενοίκια, περιορισμούς στην εταιρική ιδιοκτησία ακινήτων και αυστηρότερο πλαίσιο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις.

(3) Δίκαιη Πράσινη Μετάβαση: Στοχευμένες ανακαινίσεις για ενεργειακά φτωχά νοικοκυριά με κοινωνικές δικλείδες ασφαλείας κατά των εξώσεων.

«Η στέγαση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως θεμελιώδες δικαίωμα και κοινωνικό αγαθό, όχι ως μέσο κερδοσκοπίας» τονίζουν, μεταξύ άλλων, οι συγγραφείς της μελέτης, Δήμητρα Σιατίτσα, Meriç Özgüneş και Στεφανία Γυφτοπούλου.

Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί μέρος της ευρύτερης στρατηγικής του ETERON να αναδείξει τη στεγαστική κρίση στην Ελλάδα και να προτείνει εφαρμόσιμες, προοδευτικές λύσεις που ενισχύουν την κοινωνική συνοχή. 

Συντονιστής της πρωτοβουλίας εκ μέρους του ΕTERON και επιμελητής της έκθεσης στα ελληνικά είναι ο Δημήτρης Ραπίδης. Την μετάφραση στα ελληνικά έκανε η  Ζωή Αθανασοπούλου. 

Την έκθεση μπορείτε να την βρείτε εδώ.

Μπορείτε επίσης να διαβάσετε την έκθεση στα Αγγλικά εδώ